Screenen — kort en standaard
- SNAQ (ziekenhuis), SNAQ65+ (ouderen), SNAQ-RC (verzorgingshuis), MUST (algemeen).
- Bij opname/intake en periodiek herhalen.
- Documenteer in dossier — anders zonder gevolg.
- Bij score positief: diëtist inschakelen binnen 1–2 dagen.
Risicogroepen
- Ouderen, vooral alleenstaand of dementerend.
- Kanker, COPD, hartfalen, IBD, lever- en nierfalen.
- Slikproblemen, mondproblemen, slechte gebitstoestand.
- Eetstoornissen, depressie, verslaving.
- Postoperatief, na CVA, na ziekenhuisopname.
Eten verrijken — praktisch
- Kleine porties, frequent (6×/dag).
- Eiwitrijk: zuivel, kaas, ei, vlees, peulvruchten, vis.
- Volle melk i.p.v. mager, room in soep, kaas door pasta, ei in pap.
- Drinkvoeding (medische voeding) tussen maaltijden, niet erin.
- Aangepaste consistentie bij slikproblemen (logopedist).
- Smaak, ambiance, sociaal eten — eetlust is ook een gevoel.
Beweging — anders verlies je spier
- Eiwit zonder beweging bouwt geen spier.
- Stoel- of bedoefeningen al effectief.
- Fysiotherapeut bij kwetsbare ouderen of na opname.
- Mobiliseren binnen 24u na opname is standaard.
Sondevoeding en TPV
- Wanneer orale intake structureel ontoereikend en darmen werken.
- Nasogastrisch (NMS) kortdurend, PEG voor langere duur.
- Controleer ligging, residu, geef volgens schema, voorkom aspiratie (35° hoofdeind).
- Stoma-zorg, spoelen na medicatie, melding bij dislocatie.
- Totale Parenterale Voeding (TPV) alleen als darmen niet kunnen — infectierisico.
Refeeding voorkomen
Risicogroepen
Veelgestelde vragen
Wanneer is iemand ondervoed?
Ongewenst > 5% gewichtsverlies in 1 maand of > 10% in 6 maanden, BMI < 18.5 (< 70 jaar) of < 20 (≥ 70 jaar), of SNAQ-score ≥ 3 / MUST ≥ 2.
Wat is verborgen ondervoeding?
Bij overgewicht of oedeem oogt iemand niet mager, maar mist eiwit en spiermassa. Sarcopene obesitas. Meet handknijpkracht of MNA/SNAQ.
Hoeveel eiwit per dag?
Gezond: 0.8 g/kg. Ziek/ouderen/herstel: 1.2–1.5 g/kg. Dialyse-HD: 1.2. Verspreid over 3–4 momenten van 25–30 g voor optimale spieropbouw.
Wat is refeeding syndroom?
Levensgevaarlijke shift bij snel hervoeden na langdurig vasten: lage fosfaat/kalium/magnesium, hartfalen, ritmestoornis. Start LANGZAAM (10 kcal/kg), suppleer thiamine, monitor labs.
Wanneer sondevoeding?
Inname < 50–75% > 1 week en darmen werken. Nasogastrisch kortdurend, PEG bij > 4–6 weken. Beslis altijd in overleg cliënt + behandelaar, met heldere doelen en evaluatiemoment.