4G-model
- Gedrag: 'Vanochtend zei je in het bijzijn van cliënt X dat…'
- Gevoel: 'Ik schrok en voelde me ongemakkelijk.'
- Gevolg: 'Cliënt keek beschaamd en trok zich terug.'
- Gewenst: 'Ik wil graag dat we dit soort dingen buiten de kamer bespreken.'
Regels voor de gever
- Vraag toestemming.
- Beschrijf gedrag, geen persoon ('je bent…').
- Eén onderwerp per keer.
- Zo snel mogelijk na de situatie, in privé.
- Geef ruimte voor reactie — luister.
- Sluit af met concrete afspraak.
Regels voor de ontvanger
- Adem, niet direct reageren.
- Herhaal wat je hoort ('Klopt dat je bedoelt…').
- Vraag door bij vaagheid ('Kun je een voorbeeld geven?').
- Bedank, ook als je het niet eens bent.
- Neem bedenktijd voor je reactie.
- Kies bewust: aanpassen, in gesprek, of niet.
Wat niet werkt
- Sandwichmethode (compliment-kritiek-compliment).
- Feedback via de mail bij gevoelig onderwerp.
- Feedback in het bijzijn van cliënten of team.
- Verzamelen en dan alles tegelijk geven.
- Feedback geven als je boos bent.
- Generaliseren ('je doet dat altijd').
Beslisregel
Heeft het invloed op de zorg of samenwerking? Geef het. Anders: laat het los of check je eigen aandeel.
Veelgestelde vragen
Wat is het 4G-model?
Gedrag (wat zag ik), Gevoel (wat deed dat met mij), Gevolg (wat is het effect), Gewenst (wat wil ik voortaan). Concrete opbouw voor lastige boodschappen.
Werkt de sandwichmethode?
Meestal niet. De ontvanger hoort alleen de kritiek en wantrouwt de complimenten. Beter: apart complimenten geven én apart een concreet leerpunt.
Hoe geef je feedback aan een dominante collega?
Vraag toestemming ('Mag ik iets teruggeven?'), blijf bij één voorbeeld, één ik-boodschap, geen uitleg vragen ter plekke. Geef ruimte om te reageren.
Hoe ontvang je feedback zonder in de verdediging te schieten?
Adem, tel tot 3, herhaal wat je hoorde ('Je zegt dat ik…'), bedank, vraag een dag bedenktijd voor je reageert.
Wanneer is feedback ongepast?
In het bijzijn van cliënten of andere teams. Als iemand net uit een crisis komt. Als je zelf boos bent. Wacht op een rustig moment.